Evrim, Politika

IŞİD bir kanser mi?

Bizim Ekşi Duyuru vasıtasıyla bir araya gelip, bilim falan konuştuğumuz, biraz da geyik yaptığımız bir Whatsapp grubumuz var. Hepsi çok güzel insanlar. Grupta herkes uzmanı olduğu konuda soruları cevaplıyor, farklı disiplinlerden bir sürü şey öğreniyoruz. Herkesin ayrıntılarını merak ettiği kanser konusunda bugün sohbet ettik, ben aslında işin hücresel boyutunu anlatıp, tanı-tedavi kısmını grubun doktoruna bırakacaktım ama hızımı alamadım.:)

Birçok kişi kanser biyolojisine yabancı olduğu için benzerlikler üzerinden anlatmak en mantıklı yoldu. E günümüzde kanser deyince aklımıza artık cihadçı örgütler geldiğinden benim de oradan bağlantıyla anlatmam kolay oldu. Sonuçta kanserle mücadele de bir çeşit terörle mücadele ve bunu yenmenin tek yolu örgütlenmek.

Ortaya güzel bir konuşma çıkınca yayınlayalım bunları dedik, konuşmaya katkı yapanların da izniyle burada yayınlıyorum. Okurken şunu unutmayın, ben bir kanser biyoloğu değilim. Lisans bilgilerimle olabildiğince açıklamaya çalıştım. Eğer bilimsel kısımda bir hata fark ederseniz, lütfen hemen uyarın ki düzenleyelim. Özellikle böyle hassas bir konuda kimse yanlış bilgilenmesin. İmla hatalarının da kusuruna bakmayın, olduğu gibi koydum, belki uygun bir vakitte düzenlerim.

18:07 – Ezgi: Neyse, kanser bolumumuz basliyor. Alin misirlarinizi! (Betul, arada destek at ha! Ben sadece hucre kismini biliyom^^)
18:08 – ‪Betul‬: ?
18:08 – Ezgi: Simdi bu hucreler bir nazli bir nazli sormayin. En ufak bir terslikte hemen yamuluyorlar.
18:08 – Ezgi: Tabii esasen onlari yamultan ya biziz ya da bizden onceki nesiller.
18:09 – ‪Ayhan‬: https://youtu.be/nMEHJPuggHQ
18:09 – Ezgi: Simdi bir hastalik olunca onceden genetik mi genetik, tamam, cevresel mi cevresel, tamam, deniliyor, hic tartisma olmuyordu.
18:10 – Ezgi: Ama kanser oyle mi? Lanet, hem genetik hem cevresel (yanlis anlasilmasin, bircok hastaligin boyle oldugu biliniyor artik)
18:12 – Ezgi: Durum su: Bizim DNA hucredeki butun surecleri kahramanca yonetiyor. “Bolunecek miyiz, hay hay, vaz mi gectik, hemen gecelim. Olmemiz mi gerekiyor, bittabi efenim”. Hepsinde kahramanimiz bu.
18:12 – Ezgi: Ama biz ne yapiyoruz? Radyasyon, sigara, alkol… bir suru tehlikeli maddeye maruz birakiyoruz bu biricik dostlarimizi.
18:13 – Ezgi: Ne oluyor? bu arkadas sacmaliyor.
18:13 – Ezgi: Simdi peki bir hucrenin omrunde nasil surecler var.
18:13 – Ezgi: Bu temelde bolunme oncesi ve sonrasi olarak ayriliyor.
18:14 – Ezgi: Sonrasi degil, sirasi olacak, pardon.
18:14 – Elif‬: Taylan ya parkta biri var ağaçta kediye yardım ediyor sen olamazsjn dimi:)))
18:14 – Elif‬: Pardon fena girdim araya:)
18:14 – Ezgi: Taylan, birak kediyi buraya don, quiz yapicam.
18:15 – ‪Taylan: Yok değilim:)
18:15 – ‪Taylan: Buradayım
18:15 – Ezgi: Simdi bu bolunme oncesi surecler de cesitli. Eger hucre yakin zamanda bolunmeyi dusunmuyorsa sakin sakin takiliyor. (G0 fazi deniyor buna da, cok seyapmayin, karismasin)
18:16 – ‪Samet‬: Su konusmalari arsivlemek istiyorum:)
18:17 – Ezgi: Ama iste bu vatandas bolunmeye niyetliyse, farkli fazlarda buyuyor, gelisiyor serpiliyor, en sonunda da DNA’sini kopyalayip, bolunme evresine giriyor. Asayis berkemal, her sey rutin, sikici (noktasiz).
18:17 – ‪Ayhan‬: Aynen?
18:17 – Ezgi: Peki bu kadar sey nasil kontrol altinda? Allahin hikmeti efenim.
18:18 – Ezgi: Degil tabii, neyse cok sulandirmayayim:)
18:19 – Ezgi: Simdi hucrenin bolunmeyle baslayan ve bir sonraki bolunmeyle sonlanan yasaminin evrelerinde bir suru kontrol noktasi var.
18:19 – Ezgi: Dur buraya bi gorsel atcam, bekleyin.
18:20 – Ezgi: Görsel
18:21 – Ezgi: Bu kontrol noktalari polis noktasi gibi. Oraya gelince, bazi protein ve genler “dur bakalim, ehliyet-ruhsat” diyor.
18:21 – ‪Samet‬: Bende bir gorsel tiyim istedim.
18:21 – ‪Samet‬: <Medya atlanmış>
18:21 – Ezgi: Bu da yetmiyor, ac bagaji arayacagiz diyor.
18:22 – Ezgi: Bu vatandaslar gidiyor DNA’ya, hasar var mi diye bakiyor, yoksa gec diyor.
18:23 – Ezgi: Belki o kontrol noktasindan sonra hasar oldu ne olacak? Telase mahal yok, bir sonraaki kontrol noktasi var.
18:23 – Ezgi: Peki gercekten hasar oldu bir yerde? Neblim, DNA’nin orada olmasi gereken bir parcasi, bir baktilar ki yok!
18:24 – Ezgi: Bunu polisin aracta bomba bulmasi gibi dusunebiliriz.
18:24 – Ezgi: Hemen bir alarm durumu!
18:24 – ‪Ali‬: samet ora niri
18:25 – ‪Taylan: Lütfen bi duralım
18:25 – Ezgi: Bomba imha ekipleri araniyor,
18:25 – Ezgi: durdum
18:26 – Ezgi: durdum panpa? Noldu?
18:26 – ‪Betul‬: Kırmızı mi mavi mi kablo?
18:26 – ‪Ali‬: can dündara süikast ilgili haberler dolanıyor sosyal medyada doğru mu bilmiyorum
18:27 – Ezgi: Dogru, video izledim ben. Herkes sag.
18:27 – Ezgi: Betul, kirmizi mi mavi mi karar vericem de DNA’nin devam edin demesini bekliyorum.
18:29 – ‪Betul‬: Çok akıcı ve anlaşılır anlatiyorsun? tıbbi genetik dersleriyle kiyasladim bir anda
18:29 – Ezgi: Aahhaha sagol, halbuki benim hic anlatmayi beceremedigimi soylerler, pek sevindim?
18:30 – Ezgi: Neyse bu gazla benDNAýi aradan cikarip insiyatif aliyorum ?
18:30 – ‪Betul‬: Aynen, sonra okurlar bir arada
18:30 – ‪Ali‬: akademisyen olsana
18:31 – Ezgi: Akademisyenim olm ben ?
18:31 – ‪Ali‬: ünide mi
18:31 – ‪Betul‬: Dna for dummies yazsan hepimiz alirdik?
18:32 – Ezgi: ?
18:32 – Ezgi: Onu evrm icin yazcam?
18:32 – Ezgi: Neyse, bizim bomba patlamak uzere onu bi halledelim.
18:32 – Ezgi: En son arabada bomba bulmustuk. Yani DNA’da bir hasar vardi.
18:34 – Ezgi: Gelen bomba imha ekipleri bakiyor sagina soluna. “hay ben sizi yapacaginiz ise, bomba degil olm bu, araba bozulmus sadece, cagirin tamirciyi” diyor.
18:35 – Ezgi: Tamirci geliyor, hasarli bolgeyi duzeltip “devam et, kaptan” diyor. Hucre dongusu ilerlemeye devam ediyor.
18:37 – Ezgi: Bir sonraki kontrol noktasinda bir bakiyorlar, arabada bu sefer harbiden bomba var, dahasi arabayi suren de ISIDli. Yani DNA acayip hasar almis, beyni yikanmis, bundan sonra bundan bir halt olmaz durumunda yani.
18:37 – ‪Samet‬: ?
18:37 – Ezgi: Hemen bomba imha uzmanlari kosuyor yine. “Tamam reyiz, acilin soyle, biz bunu funyeyle patlatacagiz” diyorlar.
18:38 – ‪Samet‬: Hasarli dna da yok olmama istegi olmuyor mu?
18:39 – Ezgi: Hemen birtakim proteinler, enzimler, ot cop devreye giriyor. Ve hucrenin kendini oldurme sureci basliyor. Buna Turkce’de Programi Hucre Olumu, latince Apoptozis, okunusu Apoptoz nediyor.
18:39 – Ezgi: deniyor.
18:39 – Ezgi: Gelicez oraya Samet, araba patladi artik.
18:39 – ‪Samet‬: ?
18:40 – ‪Samet‬: Ay heycan oldu
18:40 – Ezgi: Ay sonunu harika bitiricem, cok heyecanliyim, spoiler vermemek icin zor tutuyorum?
18:40 – ‪Samet‬: Eee anlat kiz
18:40 – ‪Samet‬: Nolmus
18:40 – ‪Samet‬: Sonra
18:41 – Ezgi: Simdi bu apoptoz bizim bayagi hayatimizi kurtaran bir olay.
18:41 – Ezgi: Kanserlesmenin onundeki biricik olmasa da bayagi guzel bir engel.
18:42 – Ezgi: Pekiii bir yonetim krizi cikarsa? Bir yerlerde bir sorun meydana gelirse?
18:42 – Ezgi: Simdi donguye geri donelim.
18:42 – Ezgi: Araba yola cikti.
18:43 – Ezgi: tingir mingir gidiyor.
18:43 – Ezgi: Kontrol noktasina geldi, “ehliyet-ruhsat!”
18:44 – Ezgi: Arabanin aranmasi falan.
18:44 – Ezgi: Tamam, sorun yok, gec!
18:45 – Ezgi: Ikinci noktaya geldi, bir baktik ki guvenlik zaafiyeti var! 5 memur durmasi gerekirken orada 3 memur duruyor.
18:46 – Ezgi: Kimse farkina varmiyor, araba bomba yuklu, dahasi icindekiler ISID militani. Tahmin edin bakalim diger iki polis nerede? Neden onlar orada yoklar? Neden guvenlik zaafiyeti var?
18:46 – ‪Betul‬: Ezgi bunların orijinal adını da yazar misin? 3 Protein ne proteini? Birinci checkpoint G1-S ikinci G2-M dimi?
18:46 – ‪Samet‬: Guvenlik isidli
18:47 – Ezgi: Adamlar oraya gorevlendirilmemisler! Neden? Cunku amir de ISID’le anlasmis!
18:47 – ‪Samet‬: Bourne ultimatom da vardi aynisi
18:48 – ‪Betul‬: Ya da neyse iyice karışabilir ortalik?
18:48 – ‪Samet‬: Evet su yazdigin yaziyi
18:48 – Ezgi: Betul, protein sayilarini salliyorum:) Orijinal isimler aklimda yok. Ama en onemli faktorlerden biri p53. Checkpointlerin isimlerini de simdi karistirmamak icin yazmiyorum. Bilerek hikayelestirdim ki daha iyi anlasilsin.
18:48 – ‪Samet‬: Diyelim ki bir insanda otozomal dominant bir hastalık geni var kesin hastalık ortaya çıkacak. Biz dns sindan bu genleri ayiklayip yeni olusacak hücrelerin sağlıklı dna ya sahip şekilde cogalmalarini sağlayabilir miyiz?
18:49 – ‪Samet‬: Arkadasima sordum.
18:49 – ‪Samet‬: Benle konusmuyor artik.
18:49 – Ezgi: Samet bi karistirma, en sonda alalim sorulari, hikaye bozuluyor?
18:49 – ‪Samet‬: Cok pardon
18:49 – ‪Samet‬: Soru degildi
18:49 – Ezgi: He soru bana degilmis zaten?
18:49 – ‪Samet‬: Betule yazmistim
18:49 – ‪Samet‬: Betulun dun sordugu soruydu
18:49 – ‪Betul‬: Tmm dinliyoruz ?
18:50 – ‪Samet‬: Hadi hadi
18:50 – Ezgi: En son amir ISIDli cikti! Peki bu hucresel anlamda ne demek?
18:51 – Ezgi: DNA’da hasar olan bolge, bu kontrol noktasinda durmasi gereken proteinleri kodlayan bolge. Dolayisiyla o faktorler orada olmayinca saglikli bir kontrol olmuyor.
18:53 – Ezgi: Simdi, ne olacak? E elbette ISID militanlari kontrol noktasini bombali aracla gecti.
18:53 – Ezgi: E bu adamlar anlasmis, rahat rahat geciyorlar kontrol noktalarini.
18:55 – Ezgi: Bu isin sonu nereye gider? Adamlar Urfa’dan Ankaraýa 1000 kusur km yolu sorunsuz geldiler? Ne yapacaklar? Bombali aracla oyun oynayacak halleri yok. Elbette bomba patlayacak! Unutmayin, bir filmde silah gorunduyse o silah patlar!
18:55 – Ezgi: Hucreye bir baktik o DNA’daki agir hasarla bolunmeyi basardi.
18:57 – Ezgi: Ortaya iki tane agir hasarli hucre cikti. E bunlarda da kontrol noktalarindaki proteinler yok. Ne olacak? Bunlar da sorunsuz bolunecek. Zira yonetim ISIDí destekliyor adam durur mu?
18:57 – Ezgi: Basliyor bunlar hizli hizli bu kontrol noktalarini gecmeye, hemen ardindan bolunmeye.
18:58 – ‪Taylan: Yani benim anladığım bu bölünerek çoğalan kanser hücreleri akpli hep
18:59 – Ezgi: Normal bir hucre bolunmek icin yeter kosullari beklerken, bunlar beklemiyor bile. Normal bir hucre bolunmek icin belirli bir boyuta ulasmasi gerekir. Bunlar kucukken bile bolunuyorlar. O yuzden kanser hucreleri normaline gore daha kucuk.
19:00 – Ezgi: E bunlar telomeraz gibi birkac yandas daha buluyor kendine, arkalarinda koskoca bir hukumet var. Herkes adamlarin onune yatmis. Niye dursun ki adam?
19:01 – ‪Samet‬: 8 tane cocuk, hic biri ipe sapa yaramaz.. durmadan uruyorlarda.. sonra saga sola saldirir tabi.
19:01 – ‪Samet‬: Hukumette ureyin diyor
19:01 – ‪Betul‬: Hepimiz dna nın kılıyık !!!!
19:02 – Ezgi: Bolune bolune bunlar kocaman tumorler haline geliyor. Bu kadar bolunmek icin enerjiye ihtiyac var, hukumet hemen MIT’i gonderiyor, “karsila yavrum isteklerini” dyor. Kendi vergilerimizle adamlari besliyoruz. Yedigimiz ictigimiz her sey, aldigimiz her nefes damarlar yoluyla bu teroristlere gidiyor.
19:03 – Ezgi: Damarlarla bu vatandaslarin etrafi sariliyor (anjiyogenez, sagol betul). Sonra bu adamlara bulunduklari alan dar geliyor.
19:04 – ‪Samet‬: Ohhho
19:04 – Ezgi: Diyorlar ki hukumete, biz daha cok alan isteriz, hep Ankara’yi mi bombalayacagiz?
19:04 – ‪Betul‬: Haydi oturmaya mi geldik??
19:05 – Ezgi: Onlerinde bir engel var. Diger ulkelere gecmeleri icin damarlari kullanmalari lazim. Hukumet diyor ki “hay hay, biz sizi geciririz sinirdan”.
19:06 – Ezgi: Veriyor bunlara sahte pasaportu, zaten etraflari damarla sarili. “yuru yavrum, yol surada” diyor.
19:08 – Ezgi: Bunlar oradan yola bir cikiyor, bir bakiyorsun adamlar Fransa’yi birbirine katmis! Midede baslayan yolculuk, karacigere ulasmis.
19:09 – Ezgi: Adam artik durur mu? Bruksel vs derken is buyuyor. Bizim emperyalistler aval aval bakarken, bir tane zeki ortaya cikiyor ve “bir isi beceremediniz, dunyayi yiktiniz hayvanlar!” diyor. (bunu kufur saymiyoruz degil mi? hayvan cunku)
19:10 – Ezgi: Bunu diyen kim? Organizmanin beyni.
19:10 – Ezgi: Beyin karar aliyor ve doktora gidiyor.
19:10 – Ezgi: Doktor tespit ediyor durumu, tamam ben sana yardim ederim diyor.
19:15 – Ezgi: Dayiyor kemoterapiyi, isin tedavisini. Tabii doktor da bunun karsiliksiz yapmiyor, sonucta para kazaniyor ama koskoca dunya halklarini da bu illetten kurtarma cabasinda. Masumluguna siz karar verin. Bu doktor kim? Rusya. Yagdir babam bombayi. E ne oluyor? ISID’lilerin yaninda birtakim masum insanlar da zarar goruyor, e goc etme imkanlari da yok. E bombayi da secerek atamiyorsun simdilik. Bu ISID’liler ve onlarla elele vermis hukumetler “yandim anam, bu masumlari da vuruyor” diyor.
19:16 – ‪Betul‬: Yok artik çok iyi?
19:16 – ‪Betul‬: Ezgi bunları şimdi bulmuş olamazsın
19:16 – Dilek: Uff en merak ettiğim konu ve okuyamıyorum soramıyorumm ???
19:16 – ‪Betul‬: Karakterler temsili değil neredeyse ayni
19:17 – Ezgi: Bir anda oyle bir ortam ki, cayir cimen turkleri diye bir grup insani vurdugu iddia ediliyor, e bir bakiyorsun, cayir cimenler orada degil, adamlar kendini korumaya almis, cayir cimen oldugunu iddia edenler de kanserlesmis hucreler.
19:17 – Ezgi: Valla su an uyduruyorum, ondan akis bozulmasin diye yavas yaziyorum?
19:18 – Ezgi: Bir feverandir gidiyor. (bu boyle mi yaziliyordu ki?)
19:19 – ‪Taylan: Uydurulacak bir durum yok yıllardır jeopolitik bir kavram olarak kanserin kullanılmasının sebebi ezginin şu an anlattığı olay
19:19 – ‪Taylan: Ezgi şu an uydurup yapıyordur o ayrı tabi
19:20 – ‪Taylan: Ama cuk oturduğunu görmüş uzmanlar
19:20 – ‪Taylan: Ee bu kadar mı ezgi
19:20 – ‪Taylan: Doktora gittik
19:20 – ‪Taylan: Sonra aldık kemo
19:20 – Ezgi: Esas bu isten zarar goren halkin bir kismi da cayir cimenlerle empati yapip bunlara inaniyor. “Hepimiz ayni pluripotent hucreden geldik, kardeslerimizi vuramazsiniz” diyor. E be akilli, sen gideceksin arada? Yok, adam bunlari desteklemeye devam ediyor.
19:20 – Ezgi: Yiyor yiyor, damarlar yoluyla besliyor kanserli hucreleri.
19:22 – Ezgi: Doktor ve beyin bu ise direniyor. Yok oyle yagma diyor. Basiyor kemoterapiyi. Bir yandan “ISID’le mucadele hepimizin gorevidir” diyen kallesler, diger yandan oksijeniydi, efendime soyleyeyim besiniydi adamlara tasimaya devam ediyor.
19:24 – Ezgi: Bunlarla mucadele ettigini, onun icin saglikli hucreleri besleyecegini soyleyen Amerika, ucakla besin atarken “ay yanlislik olmus, ISID’e atmisiz besinleri :(((” diyor. Kaypak herif.
19:25 – Ezgi: En sona geldik artik! Ya herro ya merro derler bizim oralarda.
19:26 – Ezgi: Iki secenek var, ya dunya halklari uyanacak, bu belayi elele verip defedecek, ya da hep birlikte yok olacaklar!
19:27 – Ezgi: Isin sonucunu seyirciye birakmak isterdim ama bunu yapmayacagim, edebiyatci degilim ben, bilim insaniyim. Bizde is sansa kalmaz.
19:28 – Ezgi: Doktor kemoterapiyi basarken, bilim insanlari da calismaya devam ediyor. Bu mucadelenin sadece kemoterapiyle olacagina inanmiyorlar, onemli olan halki ayaklandirmak ve guclendirmek!
19:29 – Ezgi: Ve bir hayalet dolasiyor, Avrupa’dan Amerika’ya, Asya’dan Okyanusya’ya…
19:35 – Ezgi: Ve ilac Kuba’dan geliyor… Tibbin en cok gelistigi ulkeden… Butun dunya halklari kardestir muzigi esliginde tum organizma kansere karsi bir oluyor, kanserin kafasina kafasina vurarak tamamen yok ediyor. Neden? Cunku yil 2016. Cunku bu devirde yok oyle “karaciger, ben ustunum, mide, ben cok sekilim” falan… Hepiniz esitsiniz, elele vermezseniz, hepiniz yok olursunuz. Unutmayin devrim televizyonlardan yayinlanmayacak! Sununla bitirelim: Butun dunya halklari kardestir!
19:36 – Ezgi: Sonunu olmasi gerektigi gibi bitirdim. Itirazlariniz olabilir, ancak kanserden baska cikis yok. Bilimsel sorulari alayim.
19:38 – Ezgi: Sunu da ekleyeyim: Orgutlu bir halki hicbir kuvvet yenemez! Kanserde en buyuk etken umuttur, umudunuz olmazsa kanseri yenemezsiniz. Umutsuz olmaya hakkimiz yok.
19:38 – ‪Taylan: Evet şimdi 2 sorum var
19:38 – ‪Taylan: İzninizle
19:38 – ‪Taylan: Efenm
19:38 – Ezgi: Alayim efenim.
19:39 – ‪Taylan: 1 kanser derken akp yada gominik olmadan başka bir huzur ve mutluluk yolu bulamazmıyız:)
19:39 – Ezgi: Bu arada bunu izin verirseniz blogumda yayinlama niyetindeyim, izin verir misiniz acaba?
19:40 – Ezgi: AKP’li olursaniz mutluluk hayal.
19:40 – Ezgi: Goruldugu uzere baska cikis yok:)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir